ಹಣ್ಣುಗಳ ರಾಜ ಹೆಸರಾಗಿರುವ ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣಿನ ರುಚಿಗೆ ಮನಸೋತವರು ಯಾರಿಲ್ಲ ಹೇಳಿ? ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣಿನ ಸೀಸನ್ ಬಂದೊಡನೆ ಪ್ರತಿ ಊರಿನಲ್ಲೂ ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣಿನ ಹಬ್ಬ ಅಂತ ಹೇಳಬಹುದು, ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಬೀದಿಬೀದಿಗಳಲ್ಲೂ ತರಹೇವಾರಿ ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣನ್ನು ಮಾರುತ್ತಾರೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ ಹಲವಾರು ದೇಶಗಳಿಗೆ ನಮ್ಮ ಭಾರತದಿಂದ ಹಣ್ಣುಗಳು ರಫ್ತಾಗುತ್ತವೆ. ಕೋಟ್ಯಾಂತರ ರೂಪಾಯಿಗಳ ವ್ಯವಹಾರ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಯುವ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಭಾರತವು ಮೊದಲನೆಯ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ.
ಒಮಾನ್ ನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ನಾವು ಪ್ರತಿ ವರ್ಷದ ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣಿನ ಸೀಸನ್ ನಲ್ಲಿ ಭಾರತದಿಂದ ರಫ್ತು ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಿ ತಿನ್ನುವುದು ರೂಡಿ. ಸುಮಾರು ಹದಿನಾರು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಮಸ್ಕತ್ ಗೆ ಮೊದಲು ಬಂದಾಗ, ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ದೊರೆಯುತಿದ್ದ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಬೆಲೆಯ ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣಗಳನ್ನು ಕೊಳ್ಳಲು ಹಿಂದೆ ಮುಂದೆ ಯೋಚಿಸುತಿದ್ದೆವು. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಭಾರತದಿಂದ ಆಮದಾಗುವ ವಸ್ತುಗಳು ಇಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಬೆಲೆಗೆ ಮಾರಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ದಲ್ಲಾಳಿಗಳ ಲಾಭಾಂಶ, ಸಾಗಣೆ ವೆಚ್ಚ ಇತ್ಯಾದಿ ಸೇರಿ, ವಸ್ತುಗಳ ಬೆಲೆ ದುಪ್ಪಟ್ಟಾಗುವುದು ಸಹಜ. ಊರಿನಲ್ಲಿ ನೂರು ರೂಪಾಯಿಗೆ ದೊರೆಯುವ ವಸ್ತುಗಳು ಇನ್ನೂರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಬೆಲೆಗೆ ಮಾರುತ್ತಾರೆ. ಒಮಾನಿನ ಮಾರ್ಕೆಟ್ ಗಳಲ್ಲಿ ನಾವು ಯಾವುದೇ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸುವಾಗ, ಭಾರತ ಮೂಲದ ಆಹಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳಿಗೆ ಯಾವಾಗಲು ಮೊದಲ ಪ್ರಾಶಸ್ತ್ಯ ನೀಡುತ್ತೇವೆ. ಕೇಜಿಗೆ ಬೆಲೆ ದುಪ್ಪಟ್ಟಾದರು ನೂರಾರು ರೂಪಾಯಿ ಕೊಟ್ಟು ಹಲವಾರು ಬಾರಿ ಹೀಗಾಗಿ ನಮ್ಮೆಲ್ಲರ ಅಚ್ಚು ಮೆಚ್ಚಿನ ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣನ್ನು ಪ್ರತಿ ಸೀಸನ್ ನಲ್ಲಿ ಖರೀದಿಸಿ ತಂದು, ಅದರ ಸ್ವಾದವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಿರುತ್ತೇವೆ. ಒಮ್ಮೊಮ್ಮೆ, ತುಂಬಾ ಇಷ್ಟ ಪಟ್ಟು, ಜಾಸ್ತಿ ದುಡ್ಡು ಕೊಟ್ಟು ತಂದ ಹಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವೊಂದು ತಳಿಗಳು ನೋಡಲು ಸುಂದರವಾಗಿದ್ದರೂ ಅಷ್ಟೊಂದು ರುಚಿ ನೀಡುತ್ತಿರುತ್ತಿಲ್ಲ. ಹೀಗಾಗಿ ಒಳ್ಳೆ ರುಚಿಯಾದ ಹಣ್ಣಿಗಾಗಿ ವಿವಿಧ ತಳಿಗಳನ್ನು ಟ್ರೈ ಮಾಡುವುದು ನಮ್ಮ ಅಭ್ಯಾಸ. ಒಮ್ಮೆ ಟ್ರೈ ಮಾಡೋಣ ಎಂದು ಯೆಮೆನ್ ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣನ್ನು ಖರೀದಿಸಿ ತಂದು ರುಚಿ ನೋಡಿದೆವು. ಅಬ್ಬಾ! ಆ ಹಣ್ಣಿನ ರುಚಿಗೆ ನಾನೊಬ್ಬನೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲರೂ ಮನಸೋತು ಹೋದೆವು. ಬಾಯಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟ ತಕ್ಷಣ ಆ ಮಾವು ಕರಗಿ ಹೋಗುವಂತಹ ಅನ್ಬುಭವ. ಜೇನುತುಪ್ಪದಂತಹ ಸಿಹಿ, ಜೊತೆಗೆ ಬಾಯಲ್ಲಿ ಉಕ್ಕುವ ರಸ. ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ನಾರೇ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಚಾಕುವಿನಿಂದ ಹಣ್ಣನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿದಾಗ ಅದು ಬೆಣ್ಣೆಯನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿದ ಅನುಭವ ನೀಡಿತ್ತು. ಆಗ ನನಗನಿಸಿದ್ದು, ನಾವ್ಯಾಕೆ ಇಷ್ಟು ದಿನ ಈ ಹಣ್ಣನ್ನು ತಿನ್ನಲೇ ಇಲ್ಲವಲ್ಲ ಅಂತ! ಈ ಹಣ್ಣಿನ ರುಚಿಗೆ ಮಾರು ಹೋಗದವರು ಯಾರು ಇಲ್ಲ. ಮಾರ್ಕೆಟ್ ನಲ್ಲಿ ಯೆಮೆನ್ ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣುಗಳು ಬಂದೊಡನೆ, ಅತಿ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಖಾಲಿಯಾಗಿ ಬಿಡುತ್ತವೆ. ನನ್ನ ಸ್ನೇಹಿತರೂ ಸಹ ಇದೇ ಮಾತನ್ನು ಹೇಳುತಿದ್ದರು.
*ಮರುಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಕೃಷಿ*:
*ಯೆಮೆನ್ ಮಾವಿಗೂ ನಮ್ಮ ಭಾರತಕ್ಕೂ ಅವಿನಾಭಾವ ಸಂಬಂಧವಿದೆ!:-*
ಈ ಯೆಮೆನ್ ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣುಗಳು ಮೂಲತಃ ಭಾರತದಿಂದಲೇ ಯೆಮೆನ್ಗೆ ಹೋಗಿ ಅಲ್ಲಿನ ಹವಾಮಾನಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ವಿಶಿಷ್ಟ ರುಚಿ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿವೆ ಎಂಬ ವಿಷಯ ತಿಳಿದಾಗ ಭಾರತೀಯರು ಹೆಮ್ಮೆ ಪಡುತ್ತಾರೆ. ಇತಿಹಾಸದ ದಾಖಲೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಸುಮಾರು 200 ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ, ಯೆಮೆನ್ನ ಲಾಹಜ್ (Lahj) ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಸುಲ್ತಾನರಾದ ಅಹ್ಮದ್ ಬಿನ್ ಅಬ್ದುಲ್ ಕರೀಮ್ ಅಲ್-ಅಬ್ದಾಲಿ (Ahmed bin Abdul Karim) ಮತ್ತು ಅವರ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಗಳು ಭಾರತದೊಂದಿಗೆ ಉತ್ತಮ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಈ ಸುಲ್ತಾನರೇ ಲಾಹಜ್ನಲ್ಲಿ ಕೃಷಿಯನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲು ಭಾರತದಿಂದ ವಿವಿಧ ಮಾವಿನ ತಳಿಗಳನ್ನು ತರಿಸಿ ನೆಟ್ಟರು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಮೊದಲು ಈ ಸಸಿಗಳನ್ನು ಲಾಹಜ್ನ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಅಲ್-ಹುಸೇನಿ ತೋಟಗಳಲ್ಲಿ (Al-Husseini Gardens) ನೆಟ್ಟರು. ಅಂದಿನಿಂದ ಲಾಹಜ್ ಯೆಮೆನ್ನ "ಹಸಿರು ಓಯಸಿಸ್" ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿತು. ಇಂದಿಗೂ ಯೆಮೆನ್ನ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ತಳಿಗಳಾದ ತೈಮೂರ್ ಮತ್ತು ಅಲ್ಫಾನ್ಸೋ ಅಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವುದಕ್ಕೆ ಅಂದು ಸುಲ್ತಾನರು ಭಾರತದಿಂದ ತಂದ ತಳಿಗಳೇ ಅಡಿಪಾಯವಾಗಿವೆ. ಈ ಸುಲ್ತಾನರ ಪ್ರಯತ್ನದಿಂದಾಗಿ ಇಂದು ಯೆಮೆನ್ನ ಮಾವುಗಳು ಅರಬ್ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿವೆ. ಅಂದು ಸುಲ್ತಾನರು ಅಕ್ಕರೆಯಿಂದ ನೆಟ್ಟ ಆ ಗಿಡಗಳೇ ಇಂದು ಯೆಮೆನ್ ಅನ್ನು "ಮಾವುಗಳ ನಾಡು" ಎಂಬಂತೆ ಮಾಡಿದೆ. ಯೆಮೆನ್ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ನೆರೆಯ ಒಮನ್ ರಾಷ್ಟ್ರಕ್ಕೂ ಸಹ ಮಾವು ಭಾರತದಿಂದಲೇ ಪರಿಚಯವಾಗಿತ್ತು. 11ನೇ ಶತಮಾನದ ಸುಮಾರಿಗೆ ನಭಾನಿ ಸುಲ್ತಾನರ (Nabhani Sultans) ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಮಾವು ಬಂದಿತ್ತು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಯೆಮೆನ್ನಲ್ಲಿ ಮಾವನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿ 'ಅಂಬಾ' (Amba) ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇದನ್ನು ಕೇಳಿದಾಗ ನಮಗೆ ಸಂಸ್ಕೃತದ 'ಆಮ್ರ' ಅಥವಾ ಹಿಂದಿಯ 'ಆಮ್' ನೆನಪಾಗದೆ ಇರಲು ಸಾಧ್ಯವೇ ಇಲ್ಲ! ಹೆಸರಿನಲ್ಲೂ ನಮ್ಮ ನಂಟು ಹಾಗೆಯೇ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿದೆ.
*ಯೆಮೆನ್ ಮಾವುಗಳ ವೈವಿಧ್ಯತೆ:* ಯೆಮೆನ್ನಲ್ಲಿ ಬರೋಬ್ಬರಿ 50ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ತಳಿಗಳಿವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖವಾದವುಗಳೆಂದರೆ, ತೈಮೂರ್, 'ಖಲ್ಬ್ ಅಲ್-ತೋರ್' ಮಾವು, ಅಬೂ ಸಿನಾರಾ, ಅಬೂ ಸಿನಾರಾ
*ತೈಮೂರ್:* ದುಂಡನೆಯ ಬೃಹತ್ ಗಾತ್ರದ ಈ ಹಣ್ಣನ್ನು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದಾಗ ಅದರ ಭಾರವೇ ನಮಗೊಂದು ತೂಕದ ಅನುಭವ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಸುಮಾರು ನಾಲ್ಕೈದು ಹಣ್ಣುಗಳಿಗೆ ಒಂದು ಕೇಜಿ ತೂಕ ಬರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಈ ಹಣ್ಣಿನ ಅಸಲಿ ಮ್ಯಾಜಿಕ್ ಇರುವುದು ಅದನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿದಾಗ! ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣು ಎಂದರೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನಾರು (fiber) ಇರುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಈ ಹಣ್ಣು ಬೆಣ್ಣೆಯಂತಹ ಮೃದುತ್ವವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಯಾವುದೇ ನಾರಿನ ಕಿರಿಕಿರಿಯಿಲ್ಲದ ಈ ಮೃದುತ್ವವೇ ಇದರ ದೊಡ್ಡ ಪ್ಲಸ್ ಪಾಯಿಂಟ್. ಹಣ್ಣಿನ ತುಂಡನ್ನು ಬಾಯಲ್ಲಿಟ್ಟರೆ ಸಾಕು, ಅದು ಐಸ್ ಕ್ರೀಂನಂತೆ ಕರಗಿ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಜೇನುತುಪ್ಪದಂತಹ ತೀವ್ರವಾದ ಸಿಹಿ ಮತ್ತು ಬಾಯಲ್ಲಿ ಉಕ್ಕುವ ರಸದ ಸಮ್ಮಿಲನ ಅದ್ಭುತ. ಇದನ್ನು ತಿಂದಾಗಲೇ "ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಮಾವುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು" ಎಂಬ ಕೀರ್ತಿ ಈ ಹಣ್ಣಿಗೆ ಏಕೆ ಬಂದಿದೆ ಎಂಬುದು ನಮಗೆ ಅರ್ಥವಾಗುತ್ತದೆ.
*ಖಲ್ಬ್ ಅಲ್-ತೋರ್:* ತೈಮೂರ್ ಪಕ್ಕದಲ್ಲೇ ಕಣ್ಣು ಸೆಳೆಯುವ ಮತ್ತೊಂದು ತಳಿ ಅರಬ್ ಮೂಲದ 'ಖಲ್ಬ್ ಅಲ್-ತೋರ್' (Bull's Heart). ನೋಡಲು ಅಚ್ಚುಕಟ್ಟಾದ ಹೃದಯದ ಆಕಾರದಲ್ಲಿರುವ ಈ ಹಣ್ಣುಗಳು ಗಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಬಹಳ ದೊಡ್ಡವು.
ಈ ಯೆಮೆನ್ ಮಾವಿನಹಣ್ಣುಗಳ ವಿಶೇಷತೆ ಏನೆಂದರೆ ಇವುಗಳಲ್ಲಿರುವ ಅತೀವವಾದ ರಸದ ಅಂಶ. ಅತ್ಯಂತ ರಸಭರಿತವಾಗಿರುವ ಕಾರಣದಿಂದಲೇ ಇವುಗಳನ್ನು ಜ್ಯೂಸ್ ಅಥವಾ ಶೇಕ್ ತಯಾರಿಸಲು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಯೆಮೆನ್ ಮಾವುಗಳು ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ಹಣ್ಣಾಗುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಯಾವುದೇ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳಿಲ್ಲದೆ ಸಿಗುತ್ತವೆ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಭಾರತೀಯ ಗ್ರಾಹಕರಲ್ಲಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿ, ಗಲ್ಫ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಮಾವು ಸಿಗದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಯೆಮೆನ್ ಮಾವಿಗೆ ಮೊದಲ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಭಾರತೀಯ ಮಾವುಗಳಿಗಿಂತ ಯೆಮೆನ್ ಮಾವುಗಳು ಗಲ್ಫ್ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ತುಸು ದುಬಾರಿಯಾಗಿದ್ದರೂ, ಅದರ ರುಚಿಗಾಗಿ ಭಾರತೀಯರು ಇದನ್ನು ಖರೀದಿಸಲು ಹಿಂಜರಿಯುವುದಿಲ್ಲ. ಯೆಮೆನ್ ಮಾವುಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಜನವರಿಯಿಂದ ಆಗಸ್ಟ್ ತಿಂಗಳವರೆಗೆ ಲಭ್ಯವಿರುತ್ತವೆ. ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಯೆಮೆನ್ನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದರೂ, ಇವುಗಳನ್ನು ಯುನೈಟೆಡ್ ಅರಬ್ ಎಮಿರೇಟ್ಸ್ (UAE) ಮತ್ತು ಒಮಾನ್ನಂತಹ ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯದ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಮತ್ತೆ ಕೆಲ ತಳಿಗಳಿವೆ ಅದರಲ್ಲಿ ಅಬೂ ಸಿನಾರಾ ಹಣ್ಣುಗಳು ತೆಳುವಾದ ಸಿಪ್ಪೆಯಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದು ಇದು ವಿಶಿಷ್ಟ ರುಚಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಅಲ್ಫಾನ್ಸೋ ಮಾವಿನಹಣ್ಣು ಭಾರತ ಮೂಲದ್ದಾದರೂ ಯೆಮೆನ್ ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಈಗ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದೆ. ಮತ್ತೊಂದು ತಳಿಯಾದ ಸುಡಾನಿ ಹಣ್ಣು ತನ್ನದೇ ಆದ ವಿಶಿಷ್ಟ ಸುವಾಸನೆಗೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ.
ಮಾವು ಮೂಲತಃ ನಮ್ಮ ಭಾರತದ್ದೇ ಆಗಿರಬಹುದು, ಆದರೆ ಯೆಮೆನ್ ದೇಶದಲ್ಲಿ ತನ್ನದೇ ಆದ ವಿಶಿಷ್ಟ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸಿ ಅದಕ್ಕೊಂದು ಹೊಸ ಆಯಾಮ ನೀಡಿದೆ. ನೀವು ಎಂದಾದರೂ ಗಲ್ಫ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಿಗೆ ಹೋದರೆ ಅಥವಾ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಯೆಮೆನ್ ಮಾವು ಕಂಡರೆ ಖಂಡಿತಾ ಮಿಸ್ ಮಾಡಬೇಡಿ. ಅದು ಕೇವಲ ಹಣ್ಣಲ್ಲ, ಎರಡು ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸುವ ಒಂದು 'ಸಿಹಿ' ಕೊಂಡಿ!
ಬರಹ:
ಪಿ.ಎಸ್.ರಂಗನಾಥ
ಮಸ್ಕತ್, ಒಮಾನ್ ರಾಷ್ಟ್ರ










.webp)











