ದಾಬಸ್ ಪೇಟೆ ಎಂದು‌ ಹೆಸರು‌ ಬರಲು ಕಾರಣವೇನು? ಗೊತ್ತಾ?

ಕೆಲವೊಂದು ಊರಿನ ಹೆಸರುಗಳು ಬಹಳ ವಿಚಿತ್ರವಾಗಿರುತ್ತವೆ, ಅದರ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಗೊತ್ತಿರದ ನಾವು ಇದೇನಿದು ಎಂತಹ ವಿಚಿತ್ರ ಹೆಸರನ್ನಿಟ್ಟದ್ದಾರಲ್ಲ‌ ಅಂತ ನಮಗೆ ಅನಿಸುವುದು ಸಹಜ.‌ ಆದರೆ ಅದರ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಅರಿತಾದ ಮೇಲೆ, ಈ ಹೆಸರಿಗೂ ಒಂದು ಇತಿಹಾಸ ಇದೆಯಾ ಅಂತ ಅನಿಸುತ್ತದೆ.

​ಬೆಂಗಳೂರು ಗ್ರಾಮಾಂತರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ನೆಲಮಂಗಲ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿರುವ ದಾಬಸ್ ಪೇಟೆ. ಇಂದು ಕೇವಲ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಸಾರಿಗೆ ಜಂಕ್ಷನ್ ಆಗಿ ಉಳಿದಿಲ್ಲ. ಇದು ಕರ್ನಾಟಕದ ವೇಗವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಹಬ್ ಮತ್ತು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಪರಂಪರೆಯ ಸಂಗಮ ಕ್ಷೇತ್ರವಾಗಿರುವುದು ವಿಶೇಷ.

​ಈ ಪ್ರದೇಶದ ಮೂಲ ಹೆಸರು "ಸೋಂಪುರ". ಇಂದಿಗೂ ಇಲ್ಲಿನ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು 'ಸೋಂಪುರ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಪ್ರದೇಶ' ಎಂದೇ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ, ಈ ಊರಿಗೆ 'ದಾಬಸ್  ಪೇಟೆ' ಎಂಬ ಹೆಸರು ಬರಲು ಕಾರಣ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಅಧಿಕಾರಿ ಮೇಜರ್ ಜನರಲ್ ರಿಚರ್ಡ್ ಸ್ಟೀವರ್ಟ್ ಡಾಬ್ಸ್ (Richard Stewart Dobbs). ಹಾಗೆ ನೋಡಿದರೆ ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಡಾಬ್ಸ್‌ಪೇಟೆ ,(Dobbspet) ಎಂದಾಗಿತ್ತು, ಜನರ ಆಡುಮಾತಿನಲ್ಲಿ ಇಂದು ದಾಬಸ್ ಪೇಟೆ ಯಾಗಿದೆ

ರಿಚರ್ಡ್ ಸ್ಟೀವರ್ಟ್ ಡಾಬ್ಸ್ (10 ಮೇ 1808 – 26 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 1888) ಅವರು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಭಾರತದ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಪ್ರಮುಖ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ನಾಗರಿಕ ಅಧಿಕಾರಿಯಾಗಿದ್ದರು. 1834ರಿಂದ 1861ರವರೆಗೆ ಮೈಸೂರು ಸಂಸ್ಥಾನದ ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ವಿಭಾಗದ ಪ್ರಥಮ ಸೂಪರಿಂಟೆಂಡೆಂಟ್ ಆಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ತುಮಕೂರು ಈ ವಿಭಾಗದ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿಯಾಗಿತ್ತು. ನಂತರ ಅವರು ಮದ್ರಾಸ್ ಸ್ಥಳೀಯ ಪದಾತಿ ದಳದ 9ನೇ ರೆಜಿಮೆಂಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಮೇಜರ್ ಜನರಲ್ ಹುದ್ದೆಯನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸಿದರು.

​ಡಾಬ್ಸ್ ಅವರ ಸೇವೆ: 1834 ರಿಂದ ಸುಮಾರು 20 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ತುಮಕೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕಲೆಕ್ಟರ್ ಆಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಡಾಬ್ಸ್, ತಮ್ಮ ಆಡಳಿತಾವಧಿಯಲ್ಲಿ ಈ ಭಾಗದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಅಪಾರ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿದರು.

​ಅಂದು ಈ ಭಾಗವು ಕಾಡು ಹಾದಿಯಂತಿದ್ದಾಗ, ಸಂಚಾರದ ಅನುಕೂಲಕ್ಕಾಗಿ ರಸ್ತೆಗಳ ನಿರ್ಮಾಣ, ಕುದುರೆ ಲಾಯಗಳು ಮತ್ತು ಬಾವಿಗಳನ್ನು ತೋಡಿಸಿದರು. ಪ್ರಯಾಣಿಕರ ವಿಶ್ರಾಂತಿಗಾಗಿ ಅವರು ನಿರ್ಮಿಸಿದ 'ಬಂಗಲೆ' ಈ ಪ್ರದೇಶವು ಪ್ರಮುಖ ತಂಗುದಾಣವಾಗಿ ಬೆಳೆಯಲು ಕಾರಣವಾಯಿತು.

​ರಿಚರ್ಡ್ ಡಾಬ್ಸ್ ಅವರು ಕೇವಲ ಅಧಿಕಾರಿಯಾಗಿರದೆ, ಸ್ಥಳೀಯರ ಕಷ್ಟಗಳಿಗೆ ಸ್ಪಂದಿಸುವ ಜನಪರ ನಾಯಕರಾಗಿದ್ದರಂತೆ ಎಂದು ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ದಾಖಲಾಗಿದೆ. ​ಥಾಮಸ್ ಮನ್ರೋ ಜಾರಿಗೆ ತಂದ 'ರೈತರಿಗೆ ಅನುಕೂಲವಾಗುವ' ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಡಾಬ್ಸ್ ಇಲ್ಲಿ ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ಅನುಷ್ಠಾನಗೊಳಿಸಿದರು. ಇದರಿಂದ ಮಧ್ಯವರ್ತಿಗಳ ಕಾಟ ತಪ್ಪಿ, ರೈತರು ನೇರವಾಗಿ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಕಂದಾಯ ಪಾವತಿಸುವಂತಾಯಿತು.

ಡಾಬ್ಸ್ ಅವರ ಆಡಳಿತಾವಧಿಯಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರದುರ್ಗ–ತುಮಕೂರು ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದ ವೃತ್ತಿಪರ ದರೋಡೆಕೋರರ ವಿರುದ್ಧ ಕಠಿಣ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಯಿತು.  ದರೋಡೆಕೋರ ಗುಂಪುಗಳನ್ನು ಬಂಧಿಸುವಲ್ಲಿ ಅವರು ಯಶಸ್ಸು ಸಾಧಿಸಿದ್ದಾಗಿ ದಾಖಲಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಅವರು ಶಿಕಾರಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಅಪಾರ ಆಸಕ್ತಿ ಹೊಂದಿದ್ದರು. ದೇವರಾಯನದುರ್ಗ ಬೆಟ್ಟ ಹಾಗೂ ಅದರ ಸುತ್ತಲಿನ ಕಾಡು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಅವರು ಆಗಾಗ ಬೇಟೆಯಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ತಮ್ಮ ಬರಹಗಳಲ್ಲಿ ದೇವರಾಯನದುರ್ಗ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಹುಲಿಗಳು, ಜಿಂಕೆಗಳು (ಅಂದು ಬ್ರಿಟಿಷರು “ಎಲ್ಕ್” ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಿದ್ದರು) ಮತ್ತು ಕೃಷ್ಣಮೃಗಗಳು ಸಮೃದ್ಧವಾಗಿದ್ದವು ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ್ದಾರೆ. ತುಮಕೂರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಆಣೆಗಳಿಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಕೃಷ್ಣಮೃಗವನ್ನು ಖರೀದಿಸಬಹುದಾಗಿತ್ತು ಎಂಬುದನ್ನೂ ಅವರು ದಾಖಲಿಸಿದ್ದಾರೆ. ದೇವರಾಯನದುರ್ಗದ ಸುತ್ತಮುತ್ತ ಕೃಷ್ಣಮೃಗಗಳು ಅಷ್ಟೊಂದು ಹೆಚ್ಚಾಗಿದ್ದವು ಎಂದರೆ, ಒಬ್ಬ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಅಧಿಕಾರಿ ಕೆಲವೇ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 200 ಕೃಷ್ಣಮೃಗಗಳನ್ನು ಬೇಟೆಯಾಡಿದ್ದಾನೆ ಎಂದು ಅವರು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ.

ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಆ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಹುಲಿಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದ್ದ ಕಾರಣ, ಅವುಗಳನ್ನು ಬಲೆಗೆ ಬೀಳಿಸುವ ಹೊಸ ವಿಧಾನವನ್ನೂ ಡಾಬ್ಸ್ ರೂಪಿಸಿದ್ದರು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ನಿರಂತರ ಬೇಟೆಯ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಹುಲಿಗಳು ಮತ್ತು ಚಿರತೆಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದ್ದು, ಅದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಕಾಡುಹಂದಿಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಬ್ಬಿನ ತೋಟಗಳಿಗೆ ಹಾನಿಯುಂಟಾಯಿತು ಎಂಬುದನ್ನೂ ಅವರು ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ತುಮಕೂರು ನಗರದಿಂದ ಸುಮಾರು ನಾಲ್ಕು ಮೈಲು ದೂರದಲ್ಲಿ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟ ಒಂದು ಹುಲಿಯ ಚರ್ಮವನ್ನು ಸುಲಿದು, ಸ್ಕಾಟ್ಲೆಂಡ್‌ನಲ್ಲಿದ್ದ ಕುಟುಂಬ ಸ್ನೇಹಿತರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿ ಕಳುಹಿಸಲಾಗಿತ್ತು. 

ದೇವರಾಯನದುರ್ಗ ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಡಾಬ್ಸ್ ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದ ಬಂಗಲೆಯನ್ನು ನಂತರ ಪೊಲೀಸ್ ವೈರ್‌ಲೆಸ್ ಸಂವಹನ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಯಿತು.

​

ಡಾಬ್ಸ್ ಅವರು ನಿವೃತ್ತಿಯ ನಂತರ ತಮ್ಮ ತಾಯ್ನಾಡಾದ ಐರ್ಲೆಂಡ್‌ಗೆ ಮರಳಿದರೂ, ಅವರ ನೆನಪಿಗಾಗಿ ಸ್ಥಳೀಯರು ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಕಲ್ಲನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಅದನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ಕಾಣುತ್ತಿದ್ದರು. ಇದನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯರು "ಡಾಬ್ಸ್ ಗುಂಡು" ಅಥವಾ "ಡಾಬ್ಸ್ ಸಮಾಧಿ" ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಿದ್ದರು (ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಅವರ ನಿಧನವಾದದ್ದು ಐರ್ಲೆಂಡ್‌ನಲ್ಲಿ). 1990ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೆದ್ದಾರಿ 4ರ ವಿಸ್ತರಣೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಈ ಸ್ಮಾರಕವು ತೆರವುಗೊಂಡಿತು.

ರಿಚರ್ಡ್ ಸ್ಟೀವರ್ಟ್ ಡಾಬ್ಸ್ ಅವರು 1834ರ ಏಪ್ರಿಲ್ 18ರಂದು ಜೇನ್ ಮಾರ್ಗರೇಟ್ ಕ್ಯಾಥ್‌ಕಾರ್ಟ್ (15 ಏಪ್ರಿಲ್ 1811 – 24 ಜನವರಿ 1892) ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದರು. ಈ ದಂಪತಿಗೆ ಒಟ್ಟು ಹನ್ನೊಂದು ಮಕ್ಕಳು ಜನಿಸಿದರು — ಎಂಟು ಗಂಡು ಮಕ್ಕಳು ಹಾಗೂ ಮೂವರು ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳು.

ಡಾಬ್ಸ್ ಅವರ ಮೃತದೇಹವನ್ನು ಐರ್ಲೆಂಡ್‌ನ ಕೌಂಟಿ ವಿಕ್ಲೋದಲ್ಲಿರುವ ಗ್ರೇಸ್ಟೋನ್ಸ್‌ನ ರೆಡ್‌ಫೋರ್ಡ್ ಸಮಾಧಿಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಸಮಾಧಿ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.

​ದಾಬಾಸ್ ಪೇಟೆಯ ಭೌಗೋಳಿಕ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದು ಸಮೀಪದಲ್ಲಿರುವ ಶಿವಗಂಗೆ ಬೆಟ್ಟ.

​ದಕ್ಷಿಣ ಕಾಶಿ: ಶಿವಗಂಗೆಯನ್ನು 'ದಕ್ಷಿಣ ಕಾಶಿ' ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ದಾಬಸ್ ಪೇಟೆಯಿಂದ ಕೇವಲ 6 ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಈ ಕ್ಷೇತ್ರವು ಧಾರ್ಮಿಕ ಮತ್ತು ಚಾರಣದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ.

​ಇಲ್ಲಿನ ಗವಿ ಗಂಗಾಧರೇಶ್ವರ ದೇವಾಲಯ ಮತ್ತು 'ತುಪ್ಪವನ್ನು ಹಚ್ಚಿದರೆ ಬೆಣ್ಣೆಯಾಗುವ' ಪವಾಡ ಇಂದಿಗೂ ಪ್ರವಾಸಿಗರನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತದೆ.

​ಇಂದು ದಾಬಸ್ ಪೇಟೆ ತನ್ನ ಹಳೆಯ ಕೃಷಿ ಪ್ರಧಾನ ಮುಖವನ್ನು ಕಳಚಿ, ಬೃಹತ್ ಕೈಗಾರಿಕಾ ವಲಯವಾಗಿ ರೂಪಾಂತರಗೊಂಡಿದೆ.

​ಕೈಗಾರಿಕಾ ಪ್ರದೇಶ (KIADB): ಇಲ್ಲಿನ ಸೋಂಪುರ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ನೂರಾರು ಸಣ್ಣ ಮತ್ತು ಬೃಹತ್ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳಿವೆ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್, ಕೆಮಿಕಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಟೆಕ್ಸ್ಟೈಲ್ ಘಟಕಗಳು ಇಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿವೆ.

​ ಈ ಪಟ್ಟಣವು NH-48 (ಬೆಂಗಳೂರು-ಪುಣೆ) ಮತ್ತು NH-648 (ದೊಡ್ಡಬಳ್ಳಾಪುರ-ಹೊಸೂರು) ರಸ್ತೆಗಳನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸುವ ಮಹತ್ವದ ಕೊಂಡಿಯಾಗಿದೆ. ಕೆಂಪೇಗೌಡ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಕ್ಕೆ ಹತ್ತಿರವಿರುವುದು ಈ ಪ್ರದೇಶದ ಆರ್ಥಿಕತೆಗೆ ದೊಡ್ಡ ಬಲ ನೀಡಿದೆ.

​ದಾಬಸ್ ಪೇಟೆ ಎನ್ನುವುದು ಕೇವಲ ಹೆದ್ದಾರಿಯ ನಡುವಿನ ಒಂದು ಜಂಕ್ಷನ್ ಅಲ್ಲ. ಇದು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಕಾಲದ ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣೆ, ಶಿವಗಂಗೆಯ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಕಂಪನ್ನು ಸಾರುವ ನೆಲೆ ಮತ್ತು ಕರ್ನಾಟಕದ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಪ್ರಗತಿಗೆ ವೇಗ ನೀಡುತ್ತಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ತಾಣ. ಇತಿಹಾಸದ ಸವಿನೆನಪು ಮತ್ತು ಭವಿಷ್ಯದ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳ ನಡುವೆ ದಾಬಸ್ ಪೇಟೆ ಸಮತೋಲನ ಕಾಯ್ದುಕೊಂಡಿದೆ.

​

ಬರಹ: ಪಿ.ಎಸ್.ರಂಗನಾಥ

ಮಸ್ಕತ್, ಒಮಾನ್ ರಾಷ್ಟ್ರ

#dobbaspet #tunkur #karnataka #kannada #muscat #oman #dobbs #rsdobbs

ದೇವರಿಗಿಂತ ಮಿಗಿಲಾದವಳು: ತಾಯಿ

ತಾಯಿ 

ಈ ಎರಡಕ್ಷರದ ಪದದಲ್ಲಿ ಅಡಗಿರುವ ಅರ್ಥದ ಆಳವನ್ನು ಅಳೆಯಲು ಯಾವ ನಿಘಂಟಿನಿಂದಲೂ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಮೇ ತಿಂಗಳ ಎರಡನೇ ಭಾನುವಾರ ನಾವು 'ವಿಶ್ವ ತಾಯಂದಿರ ದಿನ'ವನ್ನು ಸಂಭ್ರಮದಿಂದ ಆಚರಿಸುತ್ತೇವೆ. ಆಕೆಯನ್ನು ಗೌರವಿಸುವುದು, ಉಡುಗೊರೆ ನೀಡುವುದು, ಆಕೆಯ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಅಂದು ಒಂದು ದಿನ ವಿರಾಮ ನೀಡಿ ವಿಶೇಷ ಭೋಜನ ಸವಿಯುವುದು ಇಂದು ರೂಢಿಯಾಗಿದೆ. ಆದರೆ, ಈ ಆಚರಣೆಯ ಹಿಂದೆ ಕೇವಲ ಸಂಭ್ರಮವಿದೆಯೇ ಅಥವಾ ಮರೆಯಾಗುತ್ತಿರುವ ಮನುಷ್ಯತ್ವದ ನೆನಪಿನ ಅನಿವಾರ್ಯತೆ ಇದೆಯೇ?

    ತಾಯಂದಿರ ದಿನದ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಕೆದಕಿದಾಗ ನಮಗೆ ಸಿಗುವುದು 1908ರ ಅಮೇರಿಕಾ. ಅನ್ನಾ ಜಾರ್ವಿಸ್ ಎಂಬುವವರು ತನ್ನ ತಾಯಿಯ ಸ್ಮರಣಾರ್ಥವಾಗಿ ಮತ್ತು ತಾಯಂದಿರ ತ್ಯಾಗವನ್ನು ಗೌರವಿಸಲು ಈ ದಿನವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದರು. ಭಾರತಕ್ಕೆ ಈ ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಪ್ರಭಾವ 20ನೇ ಶತಮಾನದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಾಲಿಟ್ಟಿತು. ಇಂದು ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ದೊಡ್ಡ ಹಬ್ಬದಂತೆ ಆಚರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿದೆ.

ದೇವರಿಗಿಂತ ಮಿಗಿಲಾದವಳು: 

    ದೇವರು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಇರಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಅಮ್ಮನನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನಂತೆ. ಈ ಮಾತಿನಲ್ಲಿ ಅತಿಶಯೋಕ್ತಿಯಿಲ್ಲ. ಮಗು ಮಾಂಸದ ಮುದ್ದೆಯಾಗಿ ಭೂಮಿಗೆ ಬಂದಾಗಿನಿಂದ ಹಿಡಿದು, ಅದರ ಮಲ ಮೂತ್ರ, ಬೆವರು ಯಾವುದನ್ನೂ ಅಸಹ್ಯ ಪಟ್ಟುಕೊಳ್ಳದೆ ಎದೆಯ ಹಾಲಿನೊಂದಿಗೆ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಉಣಿಸಿ ಬೆಳೆಸುವವಳು ಅಮ್ಮ. ಒಬ್ಬ ಶಿಲ್ಪಿ ಕಲ್ಲನ್ನು ಕೆತ್ತಿ ಮೂರ್ತಿ ಮಾಡುವಂತೆ, ಅಮ್ಮ ತನ್ನ ಪ್ರೀತಿಯೆಂಬ ಉಳಿಯಿಂದ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಸಮಾಜದ ಉತ್ತಮ ಪ್ರಜೆಯನ್ನಾಗಿ ರೂಪಿಸುತ್ತಾಳೆ. ತನ್ನ ಬಯಕೆಗಳಿಗೆ ತಿಲಾಂಜಲಿ ಇಟ್ಟು, ಹರಿದ ಸೀರೆಯಲ್ಲೇ ದಿನಗಳನ್ನು ಕಳೆಯುತ್ತಾ, ಮಕ್ಕಳ ಹಿತವನ್ನೇ ತನ್ನ ಸುಖ ಎಂದು ಭಾವಿಸುವವಳು ಅವಳು. ಬಿಸಿಲು, ಮಳೆ, ಬಿರುಗಾಳಿ ಬಂದರೂ ತನ್ನ ಮಡಿಲಿನಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ನೆಮ್ಮದಿಯ ಆಶ್ರಯ ನೀಡುವ ಆಲದ ನೆರಳು ಅಮ್ಮ.

        ಇಂದು ನಾವು ಅದ್ದೂರಿಯಾಗಿ ತಾಯಂದಿರ ದಿನವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದೇವೆ ಎಂದರೆ, ಅದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ನಾವು ತಾಯಿಯನ್ನು ಮರೆಯುತ್ತಿದ್ದೇವೆ ಎಂಬ ಕಟು ಸತ್ಯ. 'ಮದರ್ ಇಂಡಿಯಾ' ಎಂದು ನಾವು ಭಾರತದ ಅಮ್ಮನನ್ನು ಪೂಜಿಸುತ್ತೇವೆ, ಆದರೆ ಇಂದು ಎಷ್ಟೋ ತಾಯಂದಿರಿಗೆ ಸ್ವಂತ ಮನೆಯಲ್ಲೇ ನೆಲೆ ಇಲ್ಲದಂತಾಗಿದೆ. ಮಗು ಬೆಳೆದಂತೆ ತಾಯಿಯ ಅಕ್ಕರೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಅದೇ ಮಗು ಬೆಳೆದು ಮನುಷ್ಯನಾದಾಗ ತಾಯಿಯನ್ನೇ ತೊರೆಯಲಾರಂಭಿಸುತ್ತಾನೆ.

  ಮಕ್ಕಳು ತಮ್ಮ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಬ್ಯುಸಿಯಾದಂತೆ, ಅಮ್ಮನನ್ನು ವೃದ್ಧಾಶ್ರಮಕ್ಕೆ ದೂಡುತ್ತಿರುವುದು ಇಂದಿನ ಕಾಲದ ದೊಡ್ಡ ವಿಡಂಬನೆ. ಒಂದು ದಿನದ ಉಡುಗೊರೆ ಅಥವಾ ಸ್ಟೇಟಸ್ ಅಪ್‌ಡೇಟ್‌ಗಿಂತ, ಆಕೆಗೆ ಬೇಕಿರುವುದು ಆಕೆಯ ಮುಪ್ಪಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳ ಪ್ರೀತಿಯ ಸಾಮೀಪ್ಯ. 

ನಮ್ಮ ಕರ್ತವ್ಯ: 

ತಾಯಂದಿರ ದಿನ ಕೇವಲ ಒಂದು ದಿನದ ಫೋಟೋಶೂಟ್ ಆಗಬಾರದು. ಆಕೆಯ ತ್ಯಾಗದ ಋಣ ತೀರಿಸಲು ಯಾರಿಂದಲೂ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಆಕೆಯನ್ನು ಗೌರವದಿಂದ ಕಾಣುವುದು ನಮ್ಮ ಕೈಯಲ್ಲಿದೆ. ಆಕೆಯ ಬದುಕಿನ ಸಂಜೆ ಹೊತ್ತು ಒಂಟಿಯಾಗದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ನಿಜವಾದ ಆಚರಣೆ. ಕೊನೆಯದಾಗಿ, ಅಮ್ಮ ಎಂಬುದು ಕೇವಲ ಒಂದು ಸಂಬಂಧವಲ್ಲ, ಅದು ಒಂದು ಅನುಭವ. ಆಕೆಯನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸೋಣ, ಗೌರವಿಸೋಣ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ನಮ್ಮೊಂದಿಗೆ ಇರಿಸಿಕೊಳ್ಳೋಣ. ಇಂದು ಆಕೆಗೆ ನಿಮ್ಮ ಸಮಯವನ್ನು ನೀಡಿ, ಅದೇ ನೀವು ನೀಡುವ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಉಡುಗೊರೆ.

ಪಿ.ಎಸ್.ರಂಗನಾಥ

ಮಸ್ಕತ್, ಒಮಾನ್ ರಾಷ್ಟ್ರ 

ಅರಬ್ ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಅರಳಿದ ಭಾರತೀಯ ಮಾಧುರ್ಯ: ಯೆಮೆನ್ ಮಾವಿನ ಕಥೆ

ಹಣ್ಣುಗಳ ರಾಜ ಹೆಸರಾಗಿರುವ ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣಿನ ರುಚಿಗೆ ಮನಸೋತವರು ಯಾರಿಲ್ಲ ಹೇಳಿ? ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣಿನ ಸೀಸನ್ ಬಂದೊಡನೆ ಪ್ರತಿ ಊರಿನಲ್ಲೂ ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣಿನ ಹಬ್ಬ ಅಂತ ಹೇಳಬಹುದು, ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಬೀದಿಬೀದಿಗಳಲ್ಲೂ ತರಹೇವಾರಿ ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣನ್ನು ಮಾರುತ್ತಾರೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ ಹಲವಾರು ದೇಶಗಳಿಗೆ ನಮ್ಮ ಭಾರತದಿಂದ  ಹಣ್ಣುಗಳು ರಫ್ತಾಗುತ್ತವೆ. ಕೋಟ್ಯಾಂತರ ರೂಪಾಯಿಗಳ ವ್ಯವಹಾರ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಯುವ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಭಾರತವು ಮೊದಲನೆಯ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ.

ಒಮಾನ್ ನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ನಾವು ಪ್ರತಿ ವರ್ಷದ ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣಿನ ಸೀಸನ್ ನಲ್ಲಿ ಭಾರತದಿಂದ ರಫ್ತು ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ  ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಿ ತಿನ್ನುವುದು ರೂಡಿ. ಸುಮಾರು ಹದಿನಾರು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ  ಮಸ್ಕತ್ ಗೆ ಮೊದಲು ಬಂದಾಗ, ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ದೊರೆಯುತಿದ್ದ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಬೆಲೆಯ ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣಗಳನ್ನು ಕೊಳ್ಳಲು ಹಿಂದೆ ಮುಂದೆ ಯೋಚಿಸುತಿದ್ದೆವು. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಭಾರತದಿಂದ ಆಮದಾಗುವ ವಸ್ತುಗಳು ಇಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಬೆಲೆಗೆ ಮಾರಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ದಲ್ಲಾಳಿಗಳ ಲಾಭಾಂಶ, ಸಾಗಣೆ ವೆಚ್ಚ ಇತ್ಯಾದಿ ಸೇರಿ, ವಸ್ತುಗಳ ಬೆಲೆ ದುಪ್ಪಟ್ಟಾಗುವುದು ಸಹಜ. ಊರಿನಲ್ಲಿ ನೂರು ರೂಪಾಯಿಗೆ ದೊರೆಯುವ ವಸ್ತುಗಳು ಇನ್ನೂರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಬೆಲೆಗೆ ಮಾರುತ್ತಾರೆ.  ಒಮಾನಿನ ಮಾರ್ಕೆಟ್ ಗಳಲ್ಲಿ ನಾವು ಯಾವುದೇ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸುವಾಗ, ಭಾರತ ಮೂಲದ ಆಹಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳಿಗೆ ಯಾವಾಗಲು ಮೊದಲ ಪ್ರಾಶಸ್ತ್ಯ ನೀಡುತ್ತೇವೆ. ಕೇಜಿಗೆ ಬೆಲೆ ದುಪ್ಪಟ್ಟಾದರು ನೂರಾರು ರೂಪಾಯಿ ಕೊಟ್ಟು ಹಲವಾರು ಬಾರಿ ಹೀಗಾಗಿ ನಮ್ಮೆಲ್ಲರ ಅಚ್ಚು ಮೆಚ್ಚಿನ ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣನ್ನು ಪ್ರತಿ ಸೀಸನ್ ನಲ್ಲಿ ಖರೀದಿಸಿ ತಂದು, ಅದರ ಸ್ವಾದವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಿರುತ್ತೇವೆ. ಒಮ್ಮೊಮ್ಮೆ, ತುಂಬಾ ಇಷ್ಟ ಪಟ್ಟು, ಜಾಸ್ತಿ ದುಡ್ಡು ಕೊಟ್ಟು ತಂದ ಹಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವೊಂದು ತಳಿಗಳು ನೋಡಲು ಸುಂದರವಾಗಿದ್ದರೂ ಅಷ್ಟೊಂದು ರುಚಿ ನೀಡುತ್ತಿರುತ್ತಿಲ್ಲ. ಹೀಗಾಗಿ ಒಳ್ಳೆ ರುಚಿಯಾದ ಹಣ್ಣಿಗಾಗಿ ವಿವಿಧ ತಳಿಗಳನ್ನು ಟ್ರೈ ಮಾಡುವುದು ನಮ್ಮ ಅಭ್ಯಾಸ. ಒಮ್ಮೆ ಟ್ರೈ ಮಾಡೋಣ ಎಂದು  ಯೆಮೆನ್ ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣನ್ನು ಖರೀದಿಸಿ ತಂದು ರುಚಿ ನೋಡಿದೆವು. ಅಬ್ಬಾ! ಆ ಹಣ್ಣಿನ ರುಚಿಗೆ ನಾನೊಬ್ಬನೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲರೂ ಮನಸೋತು ಹೋದೆವು.  ಬಾಯಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟ ತಕ್ಷಣ ಆ ಮಾವು ಕರಗಿ ಹೋಗುವಂತಹ ಅನ್ಬುಭವ. ಜೇನುತುಪ್ಪದಂತಹ ಸಿಹಿ, ಜೊತೆಗೆ ಬಾಯಲ್ಲಿ ಉಕ್ಕುವ ರಸ. ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ನಾರೇ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಚಾಕುವಿನಿಂದ ಹಣ್ಣನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿದಾಗ ಅದು ಬೆಣ್ಣೆಯನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿದ ಅನುಭವ ನೀಡಿತ್ತು. ಆಗ ನನಗನಿಸಿದ್ದು, ನಾವ್ಯಾಕೆ ಇಷ್ಟು ದಿನ ಈ ಹಣ್ಣನ್ನು ತಿನ್ನಲೇ ಇಲ್ಲವಲ್ಲ ಅಂತ! ಈ ಹಣ್ಣಿನ ರುಚಿಗೆ ಮಾರು ಹೋಗದವರು ಯಾರು ಇಲ್ಲ. ಮಾರ್ಕೆಟ್ ನಲ್ಲಿ ಯೆಮೆನ್ ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣುಗಳು ಬಂದೊಡನೆ, ಅತಿ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಖಾಲಿಯಾಗಿ ಬಿಡುತ್ತವೆ. ನನ್ನ ಸ್ನೇಹಿತರೂ ಸಹ ಇದೇ ಮಾತನ್ನು ಹೇಳುತಿದ್ದರು. 

*ಮರುಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಕೃಷಿ*:

ಹಳ್ಳ ಕೊಳ್ಳ, ನದಿ, ಹೊಲ,ಗದ್ದೆ, ಕೆರೆ ಕಟ್ಟೆ, ಹಸಿರು ಹೊದ್ದ ಬೆಟ್ಟಗಳು ಹೀಗೆ ನಿತ್ಯವೂ ಹಸಿರನ್ನು ನೋಡಿ ಬೆಳೆದ ನಮಗೆ, ಗಲ್ಫ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಬಹುತೇಕ ಕಡೆ ಮರುಭೂಮಿ, ಬೊಳು ಬೋಳಾಗಿರುವ ಬೆಟ್ಟ ಗುಡ್ಡಗಳು, ಸುಣ್ಣದ ಕಲ್ಲಿನ ಪದರಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಭೂ ಪ್ರದೇಶ, ಜಾಲಿ ಮುಳ್ಳು ಬಿಟ್ಟರೆ ಬೇರೇನು ಬೆಳೆಯದ ಭೂಮಿ, ಕಣ್ಣು ಹಾಯಿಸಿದಷ್ಟೂ ದೂರ ಮರಳಿನ ದಿಬ್ಬಗಳು ಹೀಗೆ ಈ ಎಲ್ಲವೂ ನಮ್ಮನ್ನು ಉಲ್ಲಾಸ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ವಾದಿಗಳ (ನದಿಗಳು) ಸುತ್ತ ಮುತ್ತಲಿನ ಪ್ರದೇಶಗಳು, ತೋಟಗಳು ಮತ್ತು ಹೊಲಗಳನ್ನು ನೋಡಿದೊಡನೆ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಉತ್ಸಾಹ ತುಂಬುತ್ತವೆ. ತಿಂಗಳಿಗೆ ಒಂದೆರೆಡು ಬಾರಿ ಇಂತಹ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಧೈನಂದಿನ ಏಕತಾನತೆಯನ್ನು ದೂರಮಾಡಿಕೊಂಡು ಮನಸ್ಸನ್ನು ಸಂತೈಸಿಕೊಂಡು ಹಿಂತಿರುವುದು ಇಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸೆರಿವು ನಮ್ಮಂತ ವಲಸಿಗರಿಗೆ ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯದ ಸಂಗತಿ. ಈ ಮಣ್ಣಿನ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯವೇನೋ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ, ವಾದಿಗಳ (ನದಿಗಳು) ಸುತ್ತ ಮುತ್ತಲಿನ ಪ್ರದೇಶಗಳು, ತೋಟಗಳು ಮತ್ತು ಹೊಲಗಳಲ್ಲಿ ಖರ್ಜೂರದ ಮರಗಳು ಯಥೇಚ್ಚವಾಗಿ ಬೆಳೆದಿರುತ್ತವೆ, ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಮಾವಿನ ಮರಗಳು, ನಿಂಬೆ ಹಣ್ಣಿನ ಮರಗಳು, ಸೀಬೆ ಹಣ್ಣಿನ ಗಿಡಗಳು, ಕರಿಬೇವಿನ ಸೊಪ್ಪಿನ ಗಿಡ, ನುಗ್ಗೆಕಾಯಿ ಗಿಡಗಳು, ಸಪೋಟ ಗಿಡಗಳು ಇತ್ಯಾದಿ ಮರಗಳು ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ. ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ನೋಡುವುದು ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಮುದ ನೀಡುತ್ತವೆ.

ಈ ಮರುಭೂಮಿಯಲ್ಲೂ ವಿವಿಧ ಹಣ್ಣಿನ ಗಿಡಗಳು ಬೆಳೆಯುವುದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ನಮ್ಮ ಭಾರತ ದೇಶ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಅನಾದಿಕಾಲದಿಂದಲೂ ನಮ್ಮ ಭಾರತ ಮತ್ತು ಅರಬ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಮಧ್ಯೆ ವ್ಯಾಪಾರ ವಹಿವಾಟು ನಡೆಯುತಿತ್ತು. ಇಲ್ಲಿ ದೊರೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಖರ್ಜೂರ, ಸಾಂಭ್ರಾಣಿ, ನಿಂಬೆಹಣ್ಣು, ಮುತ್ತು ರತ್ನಗಳು ಇತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನ ಭಾರತಕ್ಕೆ ರಫ್ತುಮಾಡಿ ಅಲ್ಲಿಂದ ಆಹಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತಿದ್ದರು. ಹೀಗಾಗಿ ಅಲ್ಲಿಂದ ತರಲಾಗಿದ್ದ ಹಲವಾರು ಧಾನ್ಯಗಳು, ಹಣ್ಣುಗಳ ಬೀಜಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಮಣ್ಣಿನ ಗುಣಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ವಿವಿಧ ಹಣ್ಣು, ತರಕಾರಿಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಯಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇತ್ತೀಚೆಗಂತೂ ಆಧುನಿಕ ಕೃಷಿ ಪದ್ದತಿಯಲ್ಲಿ ತರಹೇವಾರಿ ಹಣ್ಣುಗಳು, ತರಕಾರಿಗಳು, ಸೊಪ್ಪುಗಳನ್ನು ಒಮಾನಿನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಕೇವಲ ಇಲ್ಲಿನ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಪಕ್ಕದ ಅರಬ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಿಗೂ ರಫ್ತು ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ. 

*ಯೆಮೆನ್ ಮಾವಿಗೂ ನಮ್ಮ ಭಾರತಕ್ಕೂ ಅವಿನಾಭಾವ ಸಂಬಂಧವಿದೆ!:-*

ಈ ಯೆಮೆನ್ ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣುಗಳು ಮೂಲತಃ ಭಾರತದಿಂದಲೇ ಯೆಮೆನ್‌ಗೆ ಹೋಗಿ ಅಲ್ಲಿನ ಹವಾಮಾನಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ವಿಶಿಷ್ಟ ರುಚಿ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿವೆ ಎಂಬ ವಿಷಯ ತಿಳಿದಾಗ ಭಾರತೀಯರು ಹೆಮ್ಮೆ ಪಡುತ್ತಾರೆ. ಇತಿಹಾಸದ ದಾಖಲೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಸುಮಾರು 200 ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ, ಯೆಮೆನ್‌ನ  ಲಾಹಜ್ (Lahj)  ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಸುಲ್ತಾನರಾದ ಅಹ್ಮದ್ ಬಿನ್ ಅಬ್ದುಲ್ ಕರೀಮ್ ಅಲ್-ಅಬ್ದಾಲಿ (Ahmed bin Abdul Karim) ಮತ್ತು ಅವರ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಗಳು ಭಾರತದೊಂದಿಗೆ ಉತ್ತಮ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಈ ಸುಲ್ತಾನರೇ ಲಾಹಜ್‌ನಲ್ಲಿ ಕೃಷಿಯನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲು ಭಾರತದಿಂದ ವಿವಿಧ ಮಾವಿನ ತಳಿಗಳನ್ನು ತರಿಸಿ ನೆಟ್ಟರು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಮೊದಲು ಈ ಸಸಿಗಳನ್ನು ಲಾಹಜ್‌ನ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಅಲ್-ಹುಸೇನಿ ತೋಟಗಳಲ್ಲಿ (Al-Husseini Gardens) ನೆಟ್ಟರು. ಅಂದಿನಿಂದ ಲಾಹಜ್ ಯೆಮೆನ್‌ನ "ಹಸಿರು ಓಯಸಿಸ್" ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಯಿತು. ಇಂದಿಗೂ ಯೆಮೆನ್‌ನ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ತಳಿಗಳಾದ ತೈಮೂರ್ ಮತ್ತು ಅಲ್ಫಾನ್ಸೋ ಅಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವುದಕ್ಕೆ ಅಂದು ಸುಲ್ತಾನರು ಭಾರತದಿಂದ ತಂದ ತಳಿಗಳೇ ಅಡಿಪಾಯವಾಗಿವೆ. ಈ ಸುಲ್ತಾನರ ಪ್ರಯತ್ನದಿಂದಾಗಿ ಇಂದು ಯೆಮೆನ್‌ನ ಮಾವುಗಳು ಅರಬ್ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿವೆ.  ಅಂದು ಸುಲ್ತಾನರು ಅಕ್ಕರೆಯಿಂದ ನೆಟ್ಟ ಆ ಗಿಡಗಳೇ ಇಂದು ಯೆಮೆನ್ ಅನ್ನು "ಮಾವುಗಳ ನಾಡು" ಎಂಬಂತೆ ಮಾಡಿದೆ. ಯೆಮೆನ್ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ನೆರೆಯ ಒಮನ್ ರಾಷ್ಟ್ರಕ್ಕೂ ಸಹ ಮಾವು ಭಾರತದಿಂದಲೇ ಪರಿಚಯವಾಗಿತ್ತು. 11ನೇ ಶತಮಾನದ ಸುಮಾರಿಗೆ ನಭಾನಿ ಸುಲ್ತಾನರ (Nabhani Sultans) ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಮಾವು ಬಂದಿತ್ತು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಯೆಮೆನ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾವನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿ 'ಅಂಬಾ' (Amba) ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇದನ್ನು ಕೇಳಿದಾಗ ನಮಗೆ ಸಂಸ್ಕೃತದ 'ಆಮ್ರ' ಅಥವಾ ಹಿಂದಿಯ 'ಆಮ್' ನೆನಪಾಗದೆ ಇರಲು ಸಾಧ್ಯವೇ ಇಲ್ಲ! ಹೆಸರಿನಲ್ಲೂ ನಮ್ಮ ನಂಟು ಹಾಗೆಯೇ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿದೆ.

*ಯೆಮೆನ್ ಮಾವುಗಳ ವೈವಿಧ್ಯತೆ:* ಯೆಮೆನ್‌ನಲ್ಲಿ ಬರೋಬ್ಬರಿ 50ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ತಳಿಗಳಿವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖವಾದವುಗಳೆಂದರೆ, ತೈಮೂರ್,  'ಖಲ್ಬ್ ಅಲ್-ತೋರ್' ಮಾವು, ಅಬೂ ಸಿನಾರಾ, ಅಬೂ ಸಿನಾರಾ

*ತೈಮೂರ್:*  ದುಂಡನೆಯ ಬೃಹತ್ ಗಾತ್ರದ ಈ ಹಣ್ಣನ್ನು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದಾಗ ಅದರ ಭಾರವೇ ನಮಗೊಂದು ತೂಕದ ಅನುಭವ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಸುಮಾರು ನಾಲ್ಕೈದು ಹಣ್ಣುಗಳಿಗೆ ಒಂದು ಕೇಜಿ ತೂಕ ಬರುತ್ತದೆ.  ಆದರೆ ಈ ಹಣ್ಣಿನ ಅಸಲಿ ಮ್ಯಾಜಿಕ್ ಇರುವುದು ಅದನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿದಾಗ!  ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣು ಎಂದರೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನಾರು (fiber) ಇರುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಈ ಹಣ್ಣು ಬೆಣ್ಣೆಯಂತಹ ಮೃದುತ್ವವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಯಾವುದೇ ನಾರಿನ ಕಿರಿಕಿರಿಯಿಲ್ಲದ ಈ ಮೃದುತ್ವವೇ ಇದರ ದೊಡ್ಡ ಪ್ಲಸ್ ಪಾಯಿಂಟ್. ಹಣ್ಣಿನ ತುಂಡನ್ನು ಬಾಯಲ್ಲಿಟ್ಟರೆ ಸಾಕು, ಅದು ಐಸ್ ಕ್ರೀಂನಂತೆ ಕರಗಿ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಜೇನುತುಪ್ಪದಂತಹ ತೀವ್ರವಾದ ಸಿಹಿ ಮತ್ತು ಬಾಯಲ್ಲಿ ಉಕ್ಕುವ ರಸದ ಸಮ್ಮಿಲನ ಅದ್ಭುತ. ಇದನ್ನು ತಿಂದಾಗಲೇ "ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಮಾವುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು" ಎಂಬ ಕೀರ್ತಿ ಈ ಹಣ್ಣಿಗೆ ಏಕೆ ಬಂದಿದೆ ಎಂಬುದು ನಮಗೆ ಅರ್ಥವಾಗುತ್ತದೆ.

*ಖಲ್ಬ್ ಅಲ್-ತೋರ್:*  ತೈಮೂರ್ ಪಕ್ಕದಲ್ಲೇ ಕಣ್ಣು ಸೆಳೆಯುವ ಮತ್ತೊಂದು ತಳಿ ಅರಬ್ ಮೂಲದ 'ಖಲ್ಬ್ ಅಲ್-ತೋರ್' (Bull's Heart). ನೋಡಲು ಅಚ್ಚುಕಟ್ಟಾದ ಹೃದಯದ ಆಕಾರದಲ್ಲಿರುವ ಈ ಹಣ್ಣುಗಳು ಗಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಬಹಳ ದೊಡ್ಡವು. 

ಈ ಯೆಮೆನ್ ಮಾವಿನಹಣ್ಣುಗಳ ವಿಶೇಷತೆ ಏನೆಂದರೆ ಇವುಗಳಲ್ಲಿರುವ ಅತೀವವಾದ ರಸದ ಅಂಶ. ಅತ್ಯಂತ ರಸಭರಿತವಾಗಿರುವ ಕಾರಣದಿಂದಲೇ ಇವುಗಳನ್ನು ಜ್ಯೂಸ್ ಅಥವಾ ಶೇಕ್ ತಯಾರಿಸಲು  ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಯೆಮೆನ್ ಮಾವುಗಳು ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ಹಣ್ಣಾಗುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಯಾವುದೇ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳಿಲ್ಲದೆ ಸಿಗುತ್ತವೆ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಭಾರತೀಯ ಗ್ರಾಹಕರಲ್ಲಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿ, ಗಲ್ಫ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಮಾವು ಸಿಗದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಯೆಮೆನ್ ಮಾವಿಗೆ ಮೊದಲ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಭಾರತೀಯ ಮಾವುಗಳಿಗಿಂತ ಯೆಮೆನ್ ಮಾವುಗಳು ಗಲ್ಫ್ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ತುಸು ದುಬಾರಿಯಾಗಿದ್ದರೂ, ಅದರ ರುಚಿಗಾಗಿ ಭಾರತೀಯರು ಇದನ್ನು ಖರೀದಿಸಲು ಹಿಂಜರಿಯುವುದಿಲ್ಲ. ಯೆಮೆನ್ ಮಾವುಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಜನವರಿಯಿಂದ ಆಗಸ್ಟ್ ತಿಂಗಳವರೆಗೆ ಲಭ್ಯವಿರುತ್ತವೆ.  ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಯೆಮೆನ್‌ನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದರೂ, ಇವುಗಳನ್ನು ಯುನೈಟೆಡ್ ಅರಬ್ ಎಮಿರೇಟ್ಸ್ (UAE) ಮತ್ತು ಒಮಾನ್‌ನಂತಹ ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯದ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. 

ಮತ್ತೆ ಕೆಲ ತಳಿಗಳಿವೆ ಅದರಲ್ಲಿ ಅಬೂ ಸಿನಾರಾ ಹಣ್ಣುಗಳು ತೆಳುವಾದ ಸಿಪ್ಪೆಯಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದು ಇದು ವಿಶಿಷ್ಟ ರುಚಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಅಲ್ಫಾನ್ಸೋ ಮಾವಿನಹಣ್ಣು ಭಾರತ ಮೂಲದ್ದಾದರೂ ಯೆಮೆನ್ ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಈಗ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದೆ. ಮತ್ತೊಂದು ತಳಿಯಾದ ಸುಡಾನಿ ಹಣ್ಣು ತನ್ನದೇ ಆದ ವಿಶಿಷ್ಟ ಸುವಾಸನೆಗೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. 

ಮಾವು ಮೂಲತಃ ನಮ್ಮ ಭಾರತದ್ದೇ ಆಗಿರಬಹುದು, ಆದರೆ ಯೆಮೆನ್  ದೇಶದಲ್ಲಿ ತನ್ನದೇ ಆದ ವಿಶಿಷ್ಟ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸಿ ಅದಕ್ಕೊಂದು ಹೊಸ ಆಯಾಮ ನೀಡಿದೆ. ನೀವು ಎಂದಾದರೂ ಗಲ್ಫ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಿಗೆ ಹೋದರೆ ಅಥವಾ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಯೆಮೆನ್ ಮಾವು ಕಂಡರೆ ಖಂಡಿತಾ ಮಿಸ್ ಮಾಡಬೇಡಿ. ಅದು ಕೇವಲ ಹಣ್ಣಲ್ಲ, ಎರಡು ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸುವ ಒಂದು 'ಸಿಹಿ' ಕೊಂಡಿ!

ಬರಹ:

ಪಿ.ಎಸ್.ರಂಗನಾಥ

ಮಸ್ಕತ್, ಒಮಾನ್ ರಾಷ್ಟ್ರ